Chlorella i spirulina zaliczają się do superfoods – produktów o naturalnie wysokiej zawartości substancji odżywczych. Mimo że w teorii możemy postawić je obok borówek, nasion chia czy awokado, to w polskich jadłospisach na próżno szukać ich w świeżej postaci.

Nietrudno więc się dziwić, że obie algi trafiają do naszych diet w formie suplementów. Jakie mają właściwości, jak wpływają na zdrowie i komu regularna suplementacja może przynieść największe korzyści?

Sprawdź, co kryje się za intensywnie zielonym kolorem chlorelli i spiruliny.

Czym są chlorella i spirulina?

Chlorella i spirulina powszechnie zaliczane są do mikroalg – będąc jednak bardzo dokładnym, trzeba zaznaczyć, że spirulina jest cyjanobakterią. [1-4]

Choć często zestawia się je razem (także w formułach suplementów diety), należą do zupełnie różnych grup biologicznych i znacznie różnią się pod względem budowy oraz sposobu wzrostu. [1, 5]

• Chlorella to jednokomórkowa zielenica, czyli zielona alga słodkowodna. W swojej naturalnej postaci posiada grubą ścianę komórkową, która jest zbudowana z celulozy. [6] Spożyta w takiej formie nie poddałaby się łatwo procesom trawienia w przewodzie pokarmowym człowieka. W suplementach wykorzystuje się jednak chlorellę o specjalnie przetworzonej strukturze, która nie wpływa negatywnie na jej właściwości – wręcz przeciwnie, zwiększa dostępność składników i pozwala lepiej je wykorzystywać. [6, 7]
• Spirulina to sinica – bakteria fotosyntetyzująca (cyjanobakteria). [5, 8] Jej struktura jest prostsza niż u klasycznych roślin, a ściana komórkowa jest opisywana jako bardziej podatna na trawienie. Po wysuszeniu przybiera postać ciemnozielonego proszku o intensywnym zapachu, który jest bazą wykorzystywaną w produkcji suplementów. [1, 4, 8]

Skład chemiczny – co znajduje się „w środku” alg?

Spirulina jest jedną z najbardziej skoncentrowanych roślinnych form białka. W suchej masie jego udział sięga od 55 do nawet 70%. [8-10] Już niewielka porcja dostarcza znaczących ilości aminokwasów, w tym także egzogennych – takich, których organizm nie potrafi wytworzyć samodzielnie i musi otrzymać je z pożywieniem. Wśród produktów roślinnych to naprawdę rzadkość. [3, 9, 10]

Za charakterystyczny niebieskozielony kolor spiruliny odpowiada fikocyjanina – barwnik, który pełni również funkcję biologicznie aktywnego przeciwutleniacza. [9, 10] Obok niej obecne są witaminy z grupy B, witamina K oraz liczne składniki mineralne (m.in. magnez, żelazo, cynk czy mangan). [1, 9, 10] Warto dodać, że witamina B12 pozyskiwana ze spiruliny w dużej części jest nieaktywną „pseudowitaminą B12”. Nie należy traktować jej jako pewnego źródła witaminy B12 – fakt ten nie obniża jednak silnych właściwości spiruliny. [8, 11]

Chlorella nie ustępuje spirulinie pod względem zawartości białka, które stanowi do 60% suchej masy. [5, 7] Jej wyróżnikiem jest jednak chlorofil. To związek, który nadaje intensywnie zieloną barwę i decyduje o bardzo cennym profilu biologicznym chlorelli. [3, 7]

W strukturze tej algi znajduje się także błonnik pokarmowy (w postaci opisanej powyżej celulozy) – dzięki temu chlorella może wspierać pracę jelit i procesy trawienne. [6, 7, 12] Alga dostarcza ponadto beta-karotenu, witaminy C, witamin z grupy B oraz szeregu składników mineralnych, w tym żelaza, wapnia, potasu i jodu. [1, 3, 7]

Wysoki potencjał mikroalg wiąże się z obecnością wielu naturalnych związków o właściwościach przeciwutleniających. Oprócz fikocyjaniny obecnej w spirulinie i chlorofilu charakterystycznego dla chlorelli obie zawierają również polifenole, karotenoidy oraz witaminę E. [3, 9, 10]

Jakie właściwości stoją za wysoką gęstością odżywczą?

Gęstość odżywcza odnosi się do ilości substancji bioaktywnych zawartych w danym produkcie w stosunku do jego kaloryczności. Im więcej biologicznie istotnych związków przy niskiej wartości energetycznej – tym wyższa gęstość (i tym lepiej dla nas). [13]

Chlorella i spirulina spełniają to kryterium w sposób wyjątkowy. Na niewielką objętość (przykładowo – jedną kapsułkę/tabletkę suplementu) przypada bardzo duże zagęszczenie związków, które organizm wykorzystuje w ważnych procesach metabolicznych. [14] Dlaczego „wyjątkowy”? Ponieważ algi są źródłem tych składników, których ryzyko niedoborów jest największe (np. żelaza, cynku czy jodu). [1, 7, 9, 10, 15]

Szczególne właściwości spiruliny

Fikocyjanina – barwnik obecny w spirulinie – może wspierać mechanizmy obrony antyoksydacyjnej w tkankach o wysokim metabolizmie tlenowym – na przykład w wątrobie, trzustce albo w mięśniu sercowym. [9, 10, 16] Te narządy pracują bardzo intensywnie i potrzebują stałego dopływu tlenu.

W związku z tym w ich tkankach ryzyko powstawania wolnych rodników jest większe. [16] Gdy jest ich zbyt dużo, dochodzi do uszkodzenia błon komórkowych, białek i materiału genetycznego. [16] Fikocyjanina neutralizuje część tych cząsteczek i wiąże metale, które mogłyby przyspieszać szkodliwe reakcje. [17] Organizm nie musi wtedy zużywać własnych zasobów obronnych – „oszczędza energię” i ogranicza stan zapalny. [8, 9, 17]

Czym wyróżnia się chlorella?

Chlorofil obecny w chlorelli ma inną strukturę, ale również działa w kontekście stresu oksydacyjnego. Szczególnie interesujący jest jego wpływ na cholesterol. [15]

Utlenione lipidy łatwiej przyklejają się do ścian naczyń krwionośnych i sprzyjają rozwojowi miażdżycy. [18] Chlorofil, neutralizując ten proces, wspiera ochronę układu sercowo-naczyniowego od wewnątrz. Utrudnia jego przemianę w formę, która mogłaby inicjować stan zapalny w obrębie śródbłonka. Działa więc tam, gdzie zaczyna się wiele przewlekłych chorób metabolicznych. [19, 20]

Przy tym zaobserwowano, że suplementacja chlorelli może dodatkowo zmniejszać stężenie cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL („złego”) i trójglicerydów oraz podnosić cholesterol HDL („dobry”). [20]

Karotenoidy i polifenole – jak rzeczywiście wpływają na zdrowie?

Karotenoidy (m.in. beta-karoten, luteina, astaksantyna) to barwniki tłuszczowe, które potrafią „gasić” reaktywne cząsteczki powstające podczas stresu oksydacyjnego. [9, 14] Jednak to tylko jedna z ról. Ich szczególna wartość polega na tym, że wpływają na ekspresję genów związanych z układem przeciwutleniającym. Inaczej mówiąc – komórka zaczyna produkować więcej enzymów obronnych. [14]

Polifenole uruchamiają jeszcze inne ścieżki, które regulują procesy zapalne i długość życia komórki. Wchodzą w reakcje z receptorami i aktywują wewnętrzne mechanizmy naprawcze. Ich działanie rozciąga się w czasie – długoterminowo wpływają na zdolność organizmu do adaptacji i obrony. [3, 14]

Algi, błonnik i maślan – co mają ze sobą wspólnego i dlaczego ten wątek jest ważny?

Część frakcji błonnikowej chlorelli fermentuje w jelicie grubym. To znaczy, że nie ulega strawieniu w jelicie cienkim, ale trafia do okrężnicy, gdzie zajmują się nim bakterie jelitowe. [6, 7] Podczas fermentacji powstają krótkołańcuchowe kwasy tłuszczowe – w tym kwas masłowy. I właśnie ten związek ma największe znaczenie biologiczne. [21]

Kwas masłowy odżywia komórki nabłonka jelita grubego. Utrzymuje szczelność bariery jelitowej, a więc ogranicza przenikanie do krwi cząsteczek, które mogłyby wywołać reakcję zapalną. [21, 22]

Co więcej – kwas masłowy jest również cząsteczką przenoszącą sygnały. Wiąże się z receptorami, które znajdują się nie tylko w jelicie, ale też w innych narządach. W ten sposób może wpływać na wydzielanie hormonów jelitowych (np. GLP-1), które uczestniczą w regulacji glikemii. [21, 23]

Mikroelementy i ich biodostępność – nie chodzi tylko o ilość

Wymieniliśmy szereg składników mineralnych, które można znaleźć w spirulinie i chlorelli. Od samej obecności ważniejsze jest jednak to, w jakiej postaci chemicznej te pierwiastki występują. Związki wiążą się z aminokwasami lub cukrami. Tworzą wtedy chelaty – cząsteczki, które łatwiej przenikają przez nabłonek jelitowy. [9, 14, 20]

Przykładowo mówi się o tym, że chociażby żelazo z produktów roślinnych jest słabiej wchłanialne. To fakt, jednak to z alg warto przypisać do nieco innej kategorii. Chlorella i spirulina mają naturalnie niską zawartość związków ograniczających wchłanianie składników mineralnych. Dzięki temu mikroelementy są dla organizmu bardziej dostępne niż z wielu klasycznych produktów roślinnych. [14, 20]

Suplementacja chlorelli i spiruliny – dla kogo będzie szczególnie korzystna?

Podsumowując wszystkie właściwości opisane powyżej, możemy wskazać grupy, w których suplementacja preparatów z chlorellą i spiruliną może być najbardziej skuteczna.

Na największe korzyści mogą liczyć osoby:

• na dietach roślinnych i eliminacyjnych,
• z insulinoopornością lub zaburzoną gospodarką węglowodanową,
• aktywne fizycznie,
• z anemią (lub innymi skutkami niedoborów pokarmowych),
• z chorobami przewlekłymi o podłożu zapalnym.

Bibliografia

1. Prüser, T. F., Braun, P. G., & Wiacek, C. (2021). Microalgae as a novel food. Potential and legal framework. Ernahr. Umsch, 68, 78-85.
2. Karwacka, M., Ciurzynska, A., Janowicz, M., & Galus, S. (2024). Algi morskie–niekonwencjonalny składnik żywności. Żywność Nauka Technologia Jakość, 31(3).
3. Cielecka-Piontek, J., Studzińska-Sroka, E., Kuhn, P., & Paterska, M. (2023). Właściwości i zastosowanie alg–analiza wieloaspektowa. Fides, Ratio et Patria. Studia Toruńskie, (19), 44-61.
4. Sinetova, M. A., Kupriyanova, E. V., & Los, D. A. (2024). Spirulina/Arthrospira/Limnospira—Three names of the single organism. Foods, 13(17), 2762.
5. Abreu, A. P., Martins, R., & Nunes, J. (2023). Emerging applications of Chlorella sp. and Spirulina (Arthrospira) sp. Bioengineering, 10(8), 955.
6. Weber, S., Grande, P. M., Blank, L. M., & Klose, H. (2022). Insights into cell wall disintegration of Chlorella vulgaris. PLoS One, 17(1), e0262500.
7. Heo, Y., Kim, M. Y., & Cho, J. Y. (2025). Chlorella vulgaris, a representative edible algae as integrative and alternative medicine. Integrative Medicine Research, 101228.
8. De la Jara, A., Ruano-Rodriguez, C., Polifrone, M., Assunçao, P., Brito-Casillas, Y., Wägner, A. M., & Serra-Majem, L. (2018). Impact of dietary Arthrospira (Spirulina) biomass consumption on human health: main health targets and systematic review. Journal of Applied Phycology, 30(4), 2403-2423.
9. Podgórska-Kryszczuk, I. (2024). Spirulina—An invaluable source of macro-and micronutrients with broad biological activity and application potential. Molecules, 29(22), 5387.
10. Marjanović, B., Benković, M., Jurina, T., Sokač Cvetnić, T., Valinger, D., Gajdoš Kljusurić, J., & Jurinjak Tušek, A. (2024). Bioactive compounds from Spirulina spp.—Nutritional value, extraction, and application in food industry. Separations, 11(9), 257.
11. van den Oever, S. P., & Mayer, H. K. (2022). Biologically active or just “pseudo”-vitamin B12 as predominant form in algae-based nutritional supplements?. Journal of Food Composition and Analysis, 109, 104464.
12. Nishimoto, Y., Nomaguchi, T., Mori, Y., Ito, M., Nakamura, Y., Fujishima, M., … & Fukuda, S. (2021). The nutritional efficacy of Chlorella supplementation depends on the individual gut environment: a randomised control study. Frontiers in Nutrition, 8, 648073.
13. Drewnowski, A., & Fulgoni III, V. L. (2014). Nutrient density: principles and evaluation tools. The American journal of clinical nutrition, 99(5), 1223S-1228S.
14. Dimopoulou, M., Kolonas, A., Stagos, D., & Gortzi, O. (2025). A Review of the Sustainability, Chemical Composition, Bioactive Compounds, Antioxidant and Antidiabetic Activity, Neuroprotective Properties, and Health Benefits of Microalgae. Biomass, 5(1), 11.
15. Bito, T., Okumura, E., Fujishima, M., & Watanabe, F. (2020). Potential of Chlorella as a dietary supplement to promote human health. Nutrients, 12(9), 2524.
16. Fernandes, R., Campos, J., Serra, M., Fidalgo, J., Almeida, H., Casas, A., … & Barros, A. I. (2023). Exploring the benefits of phycocyanin: From Spirulina cultivation to its widespread applications. Pharmaceuticals, 16(4), 592.
17. Mahanandia, S., Al-Zharani, M., Nasr, F. A., Alneghery, L. M., Behera, M., Sayyed, R., … & Mastinu, A. (2025). Cyanobacterial phycocyanin: an emerging green biomolecule with antioxidant activities and potential health benefits. International Journal of Food Science and Technology, 60(2), vvaf196.
18. Khatana, C., Saini, N. K., Chakrabarti, S., Saini, V., Sharma, A., Saini, R. V., & Saini, A. K. (2020). Mechanistic insights into the oxidized low‐density lipoprotein‐induced atherosclerosis. Oxidative medicine and cellular longevity, 2020(1), 5245308.
19. Hsu, C. Y., Chao, P. Y., Hu, S. P., & Yang, C. M. (2013). The antioxidant and free radical scavenging activities of chlorophylls and pheophytins. Food and Nutrition Sciences, 4(8), 1-8.
20. Mendes, A. R., Spínola, M. P., Lordelo, M., & Prates, J. A. (2024). Chemical compounds, bioactivities, and applications of Chlorella vulgaris in food, feed and medicine. Applied Sciences, 14(23), 10810.
21. Fu, J., Zheng, Y., Gao, Y., & Xu, W. (2022). Dietary fiber intake and gut microbiota in human health. Microorganisms, 10(12), 2507.
22. Xiong, R. G., Zhou, D. D., Wu, S. X., Huang, S. Y., Saimaiti, A., Yang, Z. J., … & Li, H. B. (2022). Health benefits and side effects of short-chain fatty acids. Foods, 11(18), 2863.
23. Sankarganesh, P., Bhunia, A., Kumar, A. G., Babu, S., Gopukumar, S. T., & Lokesh, E. (2025). Short-chain fatty acids (SCFAs) in gut health: Implications for drug metabolism and therapeutics. Medicine in Microecology, 100139.

Celem wpisów na blogu jest przedstawienie informacji, poglądów, opinii opartych na wynikach prac badawczych i literaturze ogólnodostępnej. Substancji opisywanych na blogu nie należy traktować jako lekarstw lub produktów farmaceutycznych stosowanych w procesie leczenia chorób. Głównym celem wpisów jest propagowanie zdrowego trybu życia i zbilansowanej diety.

Wszelkie informacje zawarte na blogu objęte są prawami autorskimi majątkowymi. Prawa autorskie przysługują Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Płocku przy ulicy Kostrogaj 9D. Wszelkie kopiowanie całości bądź części informacji zawartych na blogu bez uprzedniej pisemnej zgody Pharmovit Dystrybucja Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest zabronione.